Η ΠΟΛΙΟΡΚΙΑ ΤΗΣ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΟΥ

Βρισκομαστε στο φθινοπωρο του 334π.κ.χ.
Επομενος σημαντικος σταθμος του Αλεξανδρου και του στρατου του,μετα την Μιλητο ηταν η Αλικαρνασσος,η πατριδα του Ηροδοτου ,στην οποια βρισκοταν και ενα απο τα 7 θαυματα του Αρχαιου Κοσμου,το περιφημο Μαυσωλειο της.

Πριν προχωρησουμε στα γεγονοτα αξιζει να κανουμε μια μικρη ιστορικη αναδρομη της πολης,με πηγη μου τη ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ:

H Αλικαρνασσός (τουρκικά: Bodrum, Μπόντρουμ) είναι παράκτια πόλη στη νοτιοδυτική Τουρκία σε χερσόνησο που βρίσκεται απέναντι από την Κω.

Στην αρχαιότητα η Αλικαρνασσός ήταν δωρική αποικία στις ακτές της Καρίας και μέλος της Δωρικής Εξάπολης μαζί με την Κνίδο, Κω, Λίνδο, Κάμειρο και Ιαλυσό. Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο που καταγόταν από την Αλικαρνασσό, οι άλλες πόλεις την έδιωξαν από την εξάπολη για να την τιμωρήσουν επειδή ο αθλητής της Αγασικλής έκλεψε τον τρίποδα που κέρδισε στους αγώνες αντί να τον αφιερώσει στο ναό του Τριόπιου Απόλλωνα στην Κνίδο. Υποτάχθηκε στους Πέρσες τον 6ο π.Χ. αιώνα μαζί με τις πόλεις της Ιωνίας. Σύμφωνα και πάλι με τον Ηρόδοτο, κατά τη διάρκεια των Περσικών πολέμων η βασίλισσα της Αλικαρνασσού Αρτεμισία Α΄ της Καρίας συμμετείχε στην εκστρατεία κατά της Ελλάδας μαζί με τον Ξέρξη, επικεφαλής πέντε πλοίων. Κατά τον 4ο π.Χ. αιώνα σατράπης της Καρίας έγινε ο Μαύσωλος, ο οποίος μετέφερε την πρωτεύουσα της Καρίας από τα Μύλασα στην Αλικαρνασσό. Μετά το θάνατό του η αδερφή του και σύζυγός του Αρτεμισία Β΄ της Καρίας έχτισε στη μνήμη του το Μαυσωλείο της Αλικαρνασσού, ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου. Ο Μέγας Αλέξανδρος κατέλαβε την Αλικαρνασσό μετά από πολιορκία το 334 π.Χ. Κατά την ελληνιστική περίοδο η πόλη βρέθηκε στη σφαίρα επιρροής των Πτολεμαίων και αργότερα της Ρόδου, αλλά φαίνεται ότι έχασε σταδιακά τη σημασία της στα ρωμαϊκά και βυζαντινά χρόνια. Το 1404 καταλήφθηκε και οχυρώθηκε από τους Ιωαννίτες ιππότες της Ρόδου. Όταν ο Σουλεϊμάν ο Μεγαλοπρεπής εξεστράτευσε επιτυχώς εναντίον της Ρόδου το 1522, ανάγκασε τους Ιωαννίτες να εγκαταλείψουν και το κάστρο της Αλικαρνασσού. Το τουρκικό της ονόμα της πόλης φέρεται να είναι παραφθορά της λέξης Πετρόνιουμ (για το κάστρο του Αγίου Πέτρου των Ιωαννιτών) και σημαίνει επίσης στα τουρκικά “υπόγειο”. Η σημερινή πόλη έχει πληθυσμό 36.000 κατοίκων και είναι δημοφιλέστατο τουριστικό θέρετρο. Από το 1962 το αναστηλωμένο κάστρο λειτουργεί σαν μουσείο υποθαλάσσιας αρχαιολογίας.

Η Αλικαρνασσος ηταν ενα σημαντικο προπυργιο για τους Βαρβαρους ,καθως ηταν πολυ στρατηγικο σημειο ,ως πολη ,αλλα και ως λιμανι.Ηταν σημαντικο για τους Βαρβαρους να το διατηρησουν ,διοτι ηταν σημαντικο για τον ανεφοδιασμο τους στην ΝΑ Μικρα Ασια.Εκει στην Αλικαρνασσο μεταφερθηκε μεγαλο μερος της ναυτικης δυναμης των Βαρβαρων ,μετα την καταληψη της Μιλητου.Αρχηγοι των Περσων ηταν ενας Περσης και 3 Ελληνες,ο Οροντοβατης ,ο Μεμνων ο Ροδιος και 2 εξοριστοι Αθηναιοι ,ο Εφιαλτης και ο Θρασυβουλος.Για την αμυνα της πολης βρισκοταν αρκετη βαρβαρικη δυναμη ,αλλα και ξενοι μισθοφοροι ,κυριως Ελληνες.Απο το γεγονος ,οτι αρχηγοι ηταν 3 Ελληνες και αρκετοι Ελληνες μισθοφοροι τεθηκαν αντιμετωποι στον Αλεξανδρο και του ενωμενου στρατου των Ελληνων ,καθως και ολοι οι Αλικαρνασσεις ,συμπεραινουμε οτι ολα τα γεγονοτα εδω ηταν μια εμφυλια συρραξη ουσιαστικα.

Ο Αλεξανδρος μετα την καταληψη της Μιλητου ,αποφασισε να διαλυσει το ναυτικο του ,διοτι επικαλεστηκε κυριως οικονομικους λογους και ετσι εδωσε ιδιαιτερη εμφαση στην ξηρα ,προφασιζομενος οτι αν καταλαβει ολα τα παραλια ,μετα οι Περσες δε θα εχουν σταθμους ανεφοδιασμου και ετσι θα αχρηστευοταν το ναυτικο τους.Και εν τελει αποδειχθηκε οτι ειχε απολυτο δικιο ,διοτι οταν κατελαβε αργοτερα ολα τα παραλια μεχρι την Αιγυπτο ,τοτε ολο το Βαρβαρικο ναυτικο ,που αποτελουνταν κυριως απο ξενους μισθοφορους _Κυπριοι και Φοινικες _ταχθηκε με το μερος του και τον ακολουθησαν μεχρι τα βαθη της Ασιας.

Του Αλεξανδρου κατα την πορεια του προς τα εκει του αναγγελθηκε οτι στην πολη ειχε συγκεντρωθει πολυ σημαντικη δυναμη και ετσι προετοιμαστηκε για μακρα πολιορκια ,αλλα τελικα του πηρε παρα μονον μερικες εβδομαδες ,το πολυ δυο μηνες.Ολες οι πολεις ,που συναντησε ,υποταχθηκαν ολες.

Μολις ο Αλεξανδρος εισεβαλλε στην Καρια, πηγε και τον συναντησε η Αδα ,πρωην σατραπης της Καριας,η οποια τωρα κατειχε μονο τα Αλινδα.Αυτη του παρεδωσε την πολη της και τον ανακυρηξε θετο γιο της,τον βοηθησε ακομη και στην πολιορκια της Αλικαρνασσου.Αυτη ηταν συζηγος του Ιδριεα,παρολο που ηταν αδερφος της .Αυτο ηταν καθαυτου βαρβαρικο εθιμο και δε συνηθιζοταν σε Ελληνες.Πεθαινοντας ο Ιδριεας της αφησε τη διοικηση της Καριας,ομως ο Πιξωδαρος την εδιωξε απο την εξουσια και την αφησε να κατεχει μονο τα Αλινδα.Ο Αλεξανδρος δεχτηκε την τιμη που του εκανε και την αφησε να συνεχιζει να κατεχει τα Αλινδα και μετα την καταληψη της Αλικαρνασσου τη διορισε σατραπη της Καριας.Ηταν η πρωτη γυναικα και μη Μακεδονας ,που διοριστηκε σατραπης απο τον Αλεξανδρο.

Ο Αλεξανδρος αρχικα εκλεισε τις εξοδους των πολιορκημενων προς δυο κυρια περασματα διαφυγης ,τα Μυλασα και την Μυνδο,καθως κινηθηκε αρχικα προς αυτες .Την πρωτη την κατελαβε σχετικα ευκολα .Η δευτερη ειχε αποφασιστει απο μερικους κατοικους της ,να του παραδοθει με προδοσια ,αλλα τελικα δεν συνεβη αυτο και μετα απο μια συντομη πολιορκια ο Αλεξανδρος διεκοψε την πολιορκια και κινηθηκε προς τον κυριο στοχο του ,την Αλικαρνασσο.Την Μυνδο την κατελαβε μετα την υποταγη της Αλικαρνασσου.

Ας δουμε τωρα πως περιγραφει τα γεγονοτα της πολιορκιας ο Αρριανος:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 20 (ΒΙΒΛΙΟ 1)

8.Αρχικα διεταξε να επιχωματωσουν την ταφρο,την οποια ειχαν ανοιξει μπροστα απο την πολη οι Αλικαρνασσεις και η οποια ειχε πλατος περιπου 30 πηχεις και βαθος 15,για να ειναι ευκολη η μεταφορα των πολιορκητικων μηχανων,απο τους οποιους σκοπευε να ριχνει βελη εναντια σε εκεινους που θα πολεμουσαν πανω απο το τειχος,και των αλλων μηχανων με τις οποιες σκεφτοταν να ταρακουνησει το τειχος.

9.Και η ταφρος επιχωματωθηκε χωρις μεγαλη δυσκολια και οι πυργοι κουβαληθηκαν προς το τειχος.Οι Αλικαρνασσεις που ετρεξαν τη νυχτα εξω απο την πολη με σκοπο να καψουν τους πυργους και οσες απο τις πολιορκητικες μηχανες ειχαν μεταφερθει η’ κοντευαν να μεταφερθουν ,χωρις μεγαλη προσπαθεια κλειστηκαν παλι στο τειχος και απο τους φυλακες των Μακεδονων και απο εκεινους οι οποιοι ,αφου ξυπνησαν απο το θορυβο,εσπευσαν σε βοηθεια .

10.Σκοτωθηκαν απο αυτους περιπου 170,και ο Νεοπτολεμος ,ο γιος του Αρραβαιου και αδελφος του Αμυντα,ενας απο αυτους που ειχαν αυτομολησει προς το Δαρειο.Απο τους στρατιωτες του Αλεξανδρου σκοτωθηκαν περιπου 16 και τραυματιστηκαν περιπου 300.Διοτι,επειδη η επιδρομη εγινε τη νυχτα,δεν μπορουσαν οι Μακεδονες να προφυλασσονται καλα ,ωστε να μην πληγωνονται.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21

1.Επειτα απο λιγες ημερες δυο Μακεδονες οπλιτες απο το ταγμα του Περδικκα,που εμεναν στην ιδια σκηνη και επιναν μαζι,μεγαλοποιουσαν τα κατορθωματα τους.Τοτε,λοιπον,κυριευτηκαν απο φιλοτιμια και το κρασι τους ζεστανε λιγο περισσοτερο,με τετοιον τροπο ωστε,αφου πηραν τα οπλα τους με δικη τους πρωτοβουλια ,επιτεθηκαν προς το τειχος στο ακριανο σημειο το οποιο βλεπει κυριως προς τα Μυλασα,περισσοτερο για να επιδειξουν τη σωματικη τους δυναμη παρα για να πολεμησουν με τους εχθρους με κινδυνο να τους βλαψουν.

2.Μερικοι απο την πολη,οταν διακριναν οτι ηταν 2 και οτι απερισκεπτα προσεγγιζαν στο τειχος,ετρεξαν εναντιον τους.Εκεινοι οι δυο σκοτωσαν οσους πλησιασαν και ηταν σε μειονεκτικη θεση και ως προς τον αριθμο και ως προς την ασχημη τοποθεσια ,γιατι οι εχθροι απο ψηλα εκαναν επιθεση εναντιον τους και πολεμουσαν ακροβολιστιακα.

3.Εν τω μεταξυ,ετρεξαν εξω και μερικοι αλλοι απο τους στρατιωτες του Περδικκα,και αλλοι απο την Αλικαρνασσο,και εγινε σφοδρη μαχη κοντα στο τειχος ,λιγο ελειψε μαλιστα να κυριευτει η πολη.

4.Διοτι και τα τειχη τοτε δε φρουρουνταν με μεγαλη προσοχη και δυο πυργοι και ενα μεσοπυργιο ,επειδη ειχαν πεσει,δεν εκαναν δυσκολη την εισοδο του στρατου,εαν ετρεχαν ολοι για επιθεση.Και ο τριτος πυργος,επειδη ειχε ταρακουνηθει,ουτε αυτος θα γκρεμιζοταν δυσκολα,εαν τον εσκαβαν αποκατω,αλλα προλαβαν και εχτισαν απο μεσα στη θεση του πεσμενου τειχους ενα αλλο πλινθινο σε σχημα σεληνης με ευκολια λογω των πολλων εργατικων χεριων.

Εδω να κανουμε μια μικρη παρενθεση ,διοτι τα γραφομενα του Αρριανου δε συμφωνουν με αυτα του Διοδωρου Σικελιωτη.Ο Διοδωρος αναφερει οτι αυτοι οι δυο στρατιωτες σκοτωθηκαν ,χωρις να προλαβουν να κινητοποιηθουν οι υπολοιποι στρατιωτες και ο Αλεξανδρος ζητησε να του παραδοθουν τα πτωματα των στρατιωτων του ,για να τα θαψει.Ετσι μπορουμε να το εκλαβουμε ως μερικη αληθεια τις παραπανω 4 παραγραφους.

5.Και απεναντι σε αυτο (το πλινθινο τειχος)ο Αλεξανδρος μετακινησε τις μηχανες του την επομενη ημερα.Παλι ετρεξαν αυτοι που βρισκονταν στην πολη για να καψουν τις μηχανες και ενα μερος απο τις σκηνες που βρισκονταν κοντα στο τειχος,και ενα μερος των ξυλινων πυργων καηκε.Τα υπολοιπα τα εσωσαν οι στρατιωτες του Φιλωτα και του Ελλανικου,στους οποιους ειχε ανατεθει η φυλαξη τους.Μολις ομως παρουσιαστηκε ξαφνικα ο Αλεξανδρος,αφου αφησαν τις λαμπαδες με τις οποιες ειχαν τρεξει εξω απο την πολη και αφου πεταξαν οι περισσοτεροι απο αυτους τα οπλα τραπηκαν σε φυγη μεσα στο τειχος.

6.Ομως,σε πρωτη φαση υπερτερουσαν και λογω της καταστασης του εδαφους και γιατι δεν πολεμουσαν μονο ακροβολιστικα κατα μετωπο με αυτους που πολεμουσαν μπροστα απο τις μηχανες,αλλα και απο τους πυργους,οι οποιοι μενοντας ορθιοι και στα δυο μερη του γκρεμισμενου τειχους,εξασφαλιζαν σε αυτους την ευκολια να τοξευουν και απο τα πλαγια και σχεδον απο πισω εναντιον αυτων που πλησιαζαν στο νεοδμητο τειχος.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 22

1.Επειτα απο λιγες μερες,ενω ο Αλεξανδρος εφερε ξανα τις μηχανες στο εσωτερικο πλινθινο τειχος και ο ιδιος εποπτευε το εργο,ετρεξαν εξω απο την πολη ολοι γενικα οι Αλικαρνασσεις και κατευθηνθηκαν αλλοι απο αυτους στο γκρεμισμενο τειχος,οπου ειχε σταθει και ο ιδιος ο Αλεξανδρος,και αλλοι στο Τριπυλο,οπου καθολου δεν περιμεναν οι Μακεδονες την επιδρομη τους.

2.Αλλοι εριχναν μεσα στις μηχανες λαμπαδες και οσα αλλα υλικα ηταν καταλληλα για να αναψουν φωτια και να την μεταδωσουν σε μεγαλη εκταση.Επειδη ομως οι στρατιωτες που ηταν μαζι με τον Αλεξανδρο εκαναν επιθεση εναντιον τους με μεγαλη δυναμη και εξαπολυονταν απο τους πυργους με τις μηχανες μεγαλες πετρες και εξακοντιζονταν βελη,ευκολα οπισθοχωρησαν και τραπηκαν σε φυγη προς την πολη.

3.Και πολλοι σκοτωθηκαν σε αυτο το μερος,οσοι περισσοτεροι και με οσο μεγαλυτερη θρασυτητα ετρεξαν εξω.Γιατι αλλοι σκοτωθηκαν αφου συνεπλακησαν με τους Μακεδονες και αλλοι γυρω απο το πεσμενο τειχος ,επειδη και η διοδος ηταν στενοτερη σε σχεση με τον αριθμο τους και τα πεσμενα ερειπια του τειχους εκαναν δυσκολο το περασμα τους.

4.Εκεινους που ετρεξαν εξω απο το Τριπυλο συναντησε ο Πτολεμαιος,ο βασιλικος σωματοφυλακας,εχοντας στις διαταγες του το ταγμα του Αδδαιου και του Τιμανδρου και μερικους απο τους ελαφρα οπλισμενους στρατιωτες ,και αυτοι χωρις μεγαλη προσπαθεια ετρεψαν σε φυγη αυτους που εβγαιναν απο την πολη.

5.Συνεβη ακομη σε αυτους κατα την οπισθοχωρηση τους,ενω εφευγαν απο μια στενη γεφυρα,που ειχε κατασκευαστει πανω στην ταφρο,αυτη να διαλυθει.Επισης,επεσαν πολλοι να σκοτωθουν ποδοπατημενοι απο τους δικους τους και αλλοι χτυπημενοι απο πανω ,απο τους Μακεδονες.

6.Ομως,η μεγαλυτερη σφαγη των Αλικαρνασσεων εγινε γυρω απο τις πυλες.Με το κλεισιμο τους,το οποιο πραγματοποιηθηκε σε στιγμες πανικου και πριν απο την καταλληλη στιγμη,επειδη φοβηθηκαν μηπως εμπαιναν μεσα στην πολη μαζι με αυτους που εφευγαν και οι Μακεδονες που τους καταδιωκαν ,εμειναν εξω απο την εισοδο και πολλοι απο τους δικους τους ,τους οποιους οι Μακεδονες σκοτωσαν κοντα σε αυτα τα τειχη.

7.Και λιγο ελειψε να αλωθει η πολη,εαν ο Αλεξανδρος δεν ανακαλουσε το στρατο του,επειδη ακομη επιθυμουσε να σωσει την πολη,εαν προεβαιναν σε φιλικη υποχωρηση οι Αλικαρνασσεις ως προς την παραδοση.Απο αυτους που εκαναν επιδρομη απο την πολη σκοτωθηκαν περιπου 1000,ενω απο τους στρατιωτες του Αλεξανδρου περιπου 40,και αναμεσα σε ο σωματοφυλακας Πτολεμαιος ,ο Κλεαρχος ο αρχηγος των τοξοτων ,ο χιλιαρχος ο Αδδαιος,καθως και αλλοι απο τους επιφανεις Μακεδονες.

Εδω βλεπουμε την επιεικια του Αλεξανδρου ,διοτι εαν οι στρατιωτες του εμπαιναν εκεινη τη στιγμη μεσα στην πολη θα σκοτωναν ανεξελεγκτα ,οποιον εβλεπαν μπροστα τους.Εδω ο Αλεξανδρος επιδεικνυει στρατιωτικη αρετη ,σπανια για εναν στρατηλατη και αυτο ειναι προς τιμην του.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23

1.Τοτε,λοιπον,αφου συγκεντρωθηκαν οι αρχιστρατηγοι των Περσων,ο Οροντοβαντης και ο Μεμνονας,καταλαβαν οτι εξαιτιας της παρουσας καταστασης οτι και αυτοι δεν μπορουσαν να αντεξουν για μεγαλο χρονικο διαστημα την πολιορκια.Εβλεπαν οτι το ενα μερος του τειχους ειχε πια γκρεμιστει,ενω το αλλο ηταν ετοιμο να γκρεμιστει,και οτι απο τους στρατιωτες πολλοι ειχαν σκοτωθει στη διαρκεια των επιδρομων εξω απο την πολη και οτι αλλοι απο τους τραυματισμους ηταν ανικανοι για μαχη.

2.Αφου συλλογιστηκαν αυτα,περιπου γυρω στα μεσανυχτα εκαψαν τον ξυλινο πυργο,τον οποιο οι ιδιοι κατασκευασαν για να προστατευονται απο τις μηχανες των εχθρων,και τις αποθηκες μεσα στις οποιες ηταν τοποθετημενα τα βελη τους.

3.Εβαλαν φωτια και στα σπιτια,τα οποια ηταν κοντα στο τειχος.Στα αλλα σπιτια η φωτια μεταδοθηκε απο τις αποθηκες και τον πυργο και γιατι την εφερε προς τα εκει ο ανεμος.Απο αυτους αλλοι βρηκαν καταφυγιο στο οχυρωμα ,το οποιο βρισκεται μεσα στο νησι(βρισκεται ΝΔ της πολης ),αλλοι στη Σαλμακιδα(βρισκοταν στο δυτικο μερος των τειχων),δηλαδη την ακροπολη που ειχε αυτο το ονομα.

4.Καθως ο Αλεξανδρος πληροφορηθηκε απο μερικους οτι η φωτια ειχε παρει ανεξελεγκτες διαστασεις ,αν και αυτο εγινε περιπου τα μεσανυχτα ,αυτος,αφου εβγαλε εξω τους Μακεδονες,εδωσε εντολη να σκοτωνουν εκεινους που συνεχιζαν να καινε την πολη,ενω οσους δεν εβρισκαν στα σπιτια τους εδωσε εντολη να τους αφηνουν ζωντανους.

5.Ειχε ξημερωσει πια και,αφου ο Αλεξανδρος ειδε τα υψωματα που ειχαν καταλαβει οι Περσες και οι μισθοφοροι,δεν εκρινε σωστο να τα πολιορκησει,γιατι υπολογιζε οτι θα καθυστερουσε πολυ να τα κυριευσει εξαιτιας της φυσικης καταστασης αυτων των οχυρων θεσεων και οτι η μη καταληψη τους δεν ηταν πια τοσο σπουδαια,αφου κυριευσε πλεον ολοκληρη την πολη.

6.Αφου διεταξε και εθαψαν οσους σκοτωθηκαν τη νυχτα,εδωσε διαταγη στους φυλακες των πολιορκητικων μηχανων να τις μεταφερουν στις Τραλλεις.Αυτος εσκαψε την πολη απο τα θεμελια της,αφησε σε αυτη και στην υπολοιπη Καρια ως φρουρους ξενους στρατιωτες πεζικου,κοντα στους 3000,καθως και 200 ιππεις με αρχηγο τον Πτολεμαιο,και προχωρησε προς τη Φρυγια.Διοικητη της Καριας διαορισε την Αδα.

Εδω αναφερεται οτι η πολη εκθεμελιωθηκε ,αλλα να τονισουμε οτι ο Αλεξανδρος ηταν ευσεβης προς τους θεους και ετσι τα ιερα των Αλικαρνασσεων εμειναν αθιχτα.

ΦΩΤΟ:ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΟΥ ΜΑΥΣΩΛΕΙΟΥ ΤΗΣ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΟΥ,ΕΝΟΣ ΑΠΟ 7 ΘΑΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s